Aderverkalking - Symptomen, Oorzaak, Behandeling & Medicatie

Discussie in 'Hart- en vaatziekten' gestart door drchris, 11 mei 2016.

  1. drchris

    drchris Administrator Medewerker

    Aderverkalking

    Aderverkalking, of eigenlijk slagaderverkalking en in medische benaming atherosclerose, is een sluipend proces van vetophoping in de slagaderwand. De vaatwand wordt langzaam steeds dikker, waardoor de slagaders vernauwd raken en doorstroming steeds moeizamer wordt. Aderverkalking is een oorzaak voor het merendeel van de hart- en vaatziekten, zoals een hart- of herseninfarct, angina pectoris (pijn op de borst) of etalagebenen.


    Wat is aderverkalking?

    Aderverkalking is een langzaam en ingewikkeld proces, waarmee iedereen uiteindelijk te maken krijgt, de één eerder dan de ander. De vaatwanden zijn aan de binnenkant bekleed met een gladde cellaag, het endotheel. In onze jonge jaren liggen de endotheelcellen strak tegen elkaar aan en vormen ze een ondoordringbare laag. In de loop der tijd ontstaan er ophopingen van witte bloedcellen en vetten (waaronder cholesterol) in de vaatwand, deze worden plaques genoemd. Het ontstaan van plaques wordt veroorzaakt door ontstekingsreacties op beschadigingen van de vaatwand. Bepaalde deeltjes, vooral witte bloedcellen (monocyten), worden geactiveerd door het afweersysteem wanneer er een beschadiging in de vaatwand is. De witte bloedcellen dringen de vaatwand binnen en transformeren in macrofagen. Vervolgens consumeren de macrofagen het aanwezige cholesterol en zwellen ze op. Door de opname van cholesterol en witte bloedcellen, vernauwd de bloedvatwand.


    Symptomen

    Bij vernauwde bloedvaten kunnen symptomen ontstaan in bijvoorbeeld de hersenen, het hart of de benen. De vernauwing veroorzaakt een verminderde zuurstoftoevoer. Bij inspanning wordt de zuurstofbehoefte van het lichaam groter, maar door de vaatvernauwing kan aan deze behoefte niet voldaan worden. Hierdoor kunnen klachten zoals angina pectoris (pijn op de borst, etalagebenen (pijnlijke benen), duizeligheid of kortademigheid optreden. Een vernauwing van een bloedvat in de hersenen kan resulteren in concentratieproblemen of verlies van gezichtsvermogen. Aderverkalking kan de oorzaak zijn van een stolsel in de kransslagaders van het hart. Hierdoor ontstaat een zuurstoftekort in het hartweefsel, gelegen achter het geblokkeerde bloedvat. Wanneer de zuurstoftoevoer volledig geblokkeerd wordt, dan heeft dit een hartinfarct tot gevolg. In de hersenen kan ook een zuurstoftekort plaatsvinden. Wanneer dit kortdurend is, ontstaat er een TIA (Transient Ischemic Attack). Een langdurige zuurstofafsluiting naar de hersenen kan een beroerte veroorzaken.


    Oorzaak

    Aderverkalking wordt in de hand gewerkt door bepaalde risicofactoren. Deze factoren kunnen de endotheellaag van een bloedvat beschadigen en aderverkalking veroorzaken:
    • te hoog cholesterolgehalte van het bloed
    • hoge bloeddruk
    • roken
    • overgewicht
    • suikerziekte

    Daarnaast speelt erfelijkheid ook mee, bij sommige mensen raakt de endotheellaag sneller beschadigd dan bij anderen. De kans op aderverkalking is dan groter. Naarmate men ouder wordt, vanaf een jaar of 40, neemt het risico toe. Het is verstandig om vanaf dan het cholesterolgehalte jaarlijks te laten meten. Bij pijnklachten is een bezoek aan een arts raadzaam.


    Behandeling

    Aderverkalking is niet te genezen en is niet volledig te voorkomen, het hoort bij het ouder worden. Maar de snelheid van het proces van aderverkalking kan wel vertraagd worden. Voldoende beweging, gezonde en minder vette voeding, weinig stress, niet roken en het onder controle houden van eventuele hoge bloeddruk zijn belangrijk om bloedvaten in goede conditie te houden en het proces van aderverkalking te vertragen. Er zijn operatieve ingrepen mogelijk, zoals het plaatsen van een stent (een metalen veertje) en dotteren. Daarnaast is een bypassoperatie mogelijk, dit kan uitgevoerd worden bij een perifere vaatziekte maar ook bij de kransslagaders. Personen met ernstige aderverkalking kunnen medicijnen krijgen om de verkalking tegen te gaan. Voorbeelden hiervan zijn cholesterol- of bloeddrukverlagers.


    Medicatie

    Medicijnen kunnen voorgeschreven worden ter verlichting van de symptomen, ter beperking van het risico op een hartinfarct en om complicaties als trombose (stolselvorming in een slagader) te voorkomen. Nitraten kunnen pijn op de borst verlichten. Calciumantagonisten en bètablokkers kunnen zuurstoftekort (ischemie) van het hart helpen voorkomen. De behandeling van trombose gebeurt met middelen als heparine, aspirine en andere thrombolytica (medicijnen tegen bloedstolsels). Van de cholesterol verlagende medicijnen zijn statines de meest voorgeschreven variant. Statines remmen in de de lever de aanmaak van cholesterol, de werking is effectief en krachtig. Door het gebruik van statines wordt het cholesterolgehalte in het bloed verlaagd met 30% tot 50%. Daarnaast zorgen ze ervoor dat de slagaderwand minder snel geïrriteerd is en wordt het proces van aderverkalking geremd. Statines zijn bedoeld voor langdurig gebruik, wanneer de patiënt stopt met de inname, zal het cholesterolgehalte in het bloed weer gaan stijgen. Statines kunnen bijwerkingen veroorzaken, zoals vermoeidheid, duizeligheid, hoofdpijn, milde spierklachten en maag- en darmklachten. In zeldzame gevallen kunnen ernstige bijwerkingen optreden, zoals hevige spierpijn, koorts, misselijkheid, braken en krachtverlies. Meestal treden bijwerkingen alleen bij de start van de behandeling op, wanneer de klachten aanhouden is het raadzaam om dit met de arts te bespreken. Bij ernstige klachten dient men direct contact op te nemen met de arts. Naast statines zijn er ook andere, minder krachtige, cholesterolverlagende medicijnen. Dit zijn fibraten, galzuurbindende harsen, cholesterolabsorptieremmers en nicotinezuurderivaten.
     

Deel Deze Pagina